Co to jest zarządzanie kryzysowe?
I dlaczego dotyczy każdego z nas
W mediach często słyszymy o „zarządzaniu kryzysowym” – przy okazji powodzi, pożarów, wypadków czy pandemii. Ale czym ono właściwie jest? I czy ma coś wspólnego z życiem zwykłego obywatela?
Odpowiedź brzmi: tak, i to bardzo dużo.
Definicja w skrócie:
Zarządzanie kryzysowe to zespół działań podejmowanych przez władze publiczne i instytucje po to, by przeciwdziałać zagrożeniom, reagować na nie i usuwać ich skutki.
Inaczej mówiąc: chodzi o to, by zapobiegać katastrofom, dobrze reagować, gdy już się wydarzą, i szybko wracać do normalności.
Cztery etapy zarządzania kryzysowego:
1. Zapobieganie (prewencja)
– identyfikacja potencjalnych zagrożeń i ich ograniczanie
Przykład: budowa wałów przeciwpowodziowych, edukacja obywateli
2. Przygotowanie (planowanie)
– tworzenie planów, ćwiczeń, systemów ostrzegania
Przykład: plany ewakuacyjne, szkolenia służb
3. Reagowanie
– natychmiastowe działania w czasie trwania kryzysu
Przykład: gaszenie pożaru, organizacja schronienia, pomoc medyczna
4. Odbudowa (odtwarzanie)
– usuwanie skutków kryzysu i przywracanie funkcjonowania społeczności
Przykład: odbudowa mostów, wsparcie psychologiczne, przywracanie dostaw prądu
Kto za to odpowiada?
• Władze publiczne – od rządu po samorządy lokalne
• Służby ratownicze – PSP, Policja, Wojsko, Pogotowie
• Szkoły, szpitale, zakłady pracy
• Obywatele – czyli MY wszyscy. Bo bezpieczeństwo to sprawa wspólna.
Jakie sytuacje obejmuje zarządzanie kryzysowe?
• Klęski żywiołowe: powodzie, wichury, pożary
• Katastrofy techniczne: awarie przemysłowe, blackouty
• Epidemie i pandemie
• Zamachy terrorystyczne
• Konflikty zbrojne
• Kryzysy informacyjne i dezinformacja
Dlaczego warto wiedzieć, czym jest zarządzanie kryzysowe?
Bo w sytuacji kryzysowej nie będzie czasu na wyszukiwanie informacji.
Lepiej wcześniej wiedzieć:
• jak działa lokalny system ostrzegania,
• gdzie jest najbliższy punkt ewakuacyjny,
• co zrobić, gdy zabraknie wody, prądu lub internetu,
• kto odpowiada za nasze bezpieczeństwo i jak się z nim skontaktować.
W skrócie:
Zarządzanie kryzysowe to nie tylko zadanie państwa – to system, w którym każdy z nas ma swoją rolę. Im bardziej jesteśmy świadomi, tym mniej zaskoczy nas kryzys.
Znajdą tu Państwo informacje z zakresu;
ZARZĄDZANIA KRYZYSOWEGO I OBRONY CYWILNEJ
OCHOTNICZYCH STRAŻY POŻARNYCH
POLICJI
Lokalne telefony alarmowe:
785 805 954: Ochotnicza Straż Pożarna
59 811 60 97: Policja
59 841 45 20 / 59 841 45 20: Stacja Pogotowia Ratunkowego (zespół wyjazdowy)
59 841 60 00: ENERGA-OPERATOR SA – dostawca prądu
59 842 59 23: Powiatowe Centrum Zarządzania Kryzysowego
577 210 798: Zarządzanie Kryzysowe Gminy Główczyce
Telefony alarmowe w Polsce :
999: Pogotowie
998: Straż Pożarna
997: Policja
994: Pogotowie Wodno – Kanalizacyjne
993: Pogotowie Ciepłownicze
992: Pogotowie Gazowe
991: Pogotowie Energetyczne
988: Telefon Zaufania
986: Straż miejska
981: Pomoc drogowa
112: Numer alarmowy z komórki
Bieżące przerwy w dostawie prądu i przewidywany czas przywrócenia zasilania
http://www.energa-operator.pl/wylaczenia/wylaczenia_biezace.xml
Analiza zagrożeń na obszarach wodnych Gminy Główczyce 2025 – zobacz PDF
| NAZWA OŚRODKA | LOGO | ZAWIERA | LINK DO STRONY |
| RZĄDOWE CENTRUM BEZPIECZEŃSTWA |  | Informacje o zagrożeniach, raporty, oceny, poradniki | http://rcb.gov.pl |
| MINISTERSTWO OBRONY NARODOWEJ |  | Informacje o tematyce wojskowej | http://mon.gov.pl |
| PAŃSTWOWA AGENCJA ATOMISTYKI |  | Rozkład mocy dawki promieniowania gamma w Polsce | http://www.paa.gov.pl/ocena-sytuacji-radiacyjnej-kraju/rozklad-mocy-dawki-promieniowania-gamma |
| PAŃSTWOWA SŁUŻBA HYDROGEOLOGICZNA |  | Komunikat o bieżącej sytuacji hydrogeologicznej, prognoza sytuacji hydrogeologicznej | http://www.psh.gov.pl |
| INSTYTUT METEOROLOGII I GOSPODARKI WODNEJ |  | Ostrzeżenia meteorologiczne i hydrologiczne | http://www.imgw.pl/index.php |
| CENTRUM ZARZĄDZANIA KRYZYSOWEGO |  | Serwis zarządzania kryzysowego | http://www.czk.pl |
| INFORMACJA LOTNICZA |  | Bieżąca sytuacja lotnicza nad obszarem Polski | http://www.flightradar24.com/53.97,17.42/6 |
| OBRONA CYWILNA KRAJU |  | Serwis informacyjny | http://www.ock.gov.pl |
Numer 112 służy wyłącznie do powiadamiania w nagłych sytuacjach zagrożenia zdrowia, życia lub mienia.
Jak dzwonić na 112?
Czyli co należy robić krok po kroku od momentu wybrania numeru 112:
1. miejsce rozmowy powinno znajdować się w pobliżu miejsca zdarzenia i pozwalać na przeprowadzenie spokojnej rozmowy z operatorem (bez zakłóceń),
2. jeśli to możliwe, połączenie z operatorem numeru 112 powinno być wykonane przez osobę znajdującą się bezpośrednio w miejscu zagrożenia lub inną osobą będącą świadkiem danego zdarzenia,
3. należy czekać cierpliwie do momentu zgłoszenia się operatora, nie odkładać słuchawki do czasu, gdy połączenie nie zostanie podjęte (połączenie jest bezpłatne, więc nie generuje kosztów dla zgłaszającego zdarzenie),
4. przedstawić się z imienia i nazwiska, krótko opisać zdarzenie lub sytuację, której było się świadkiem w celu wezwania przez operatora CPR właściwej służby,
5. wskazać miejsce przebywania/adresu, w którym miało miejsce zdarzenie lub sytuacja; jeśli to możliwe wskazać najszybszą drogę dojazdu do miejsca zdarzenia,
6. udzielać dodatkowych informacji na zadawane przez operatora pytania,
7. wykonywać polecenia/instrukcje przekazywane przez operatora,
8. nie rozłączać się do czasu wyraźnego polecenia operatora z uwagi na konieczność przekazania najważniejszych informacji o zdarzeniu,
9. jeśli sytuacja nagle się zmieni lub pogorszy, należy szybko o tym powiadomić operatora numeru 112,
10. należy starać się o chwilowe nie korzystanie z telefonu, z którego dokonywano zgłoszenia na wypadek, gdyby operator próbował skontaktować się ponownie w celu weryfikacji informacji lub udzielenia innych dodatkowych informacji.
CZEGO MOŻESZ SPODZIEWAĆ SIĘ DZWONIĄC NA 112?
Zgłoszenie zostanie skierowane do najbliższego centrum powiadamiania ratunkowego właściwego ze względu na miejsce lokalizacji osoby zgłaszającej zdarzenie lub – w przypadku problemów z łącznością – może być przekierowane do następnego centrum powiadamiania ratunkowego, które przyjmie zgłoszenie i powiadomi właściwe służby.
Co robi operator odbierający połączenie na numer alarmowy 112?
1. zapyta o rodzaj zdarzenia, miejsce zdarzenia,
2. wstępnie dokona oceny sytuacji i dokona weryfikacji, która służba powinna być skierowana do miejsca zdarzenia,
3. poinformuje o rodzaju zdarzenia właściwe służby ratunkowe najbliższe miescu zdarzenia, dlatego tak istotne jest jak najbardziej precyzyjne wskazanie miejsca/ lokalizacji,
4. jeśli zajdzie taka potrzeba, operator może połączyć osobę zgłaszającą zdarzenie bezpośrednio z dyspozytorem danej służby np.: z dyspozytorem medycznym.
Krajowa Mapa Zagrożeń Bezpieczeństwa
To zupełnie innowacyjne narzędzie. A dzięki niemu mieszkańcy mogą się dowiedzieć czy w ich okolicy jest bezpiecznie, a co więcej mogą też sami zgłaszać pojawiające się problemy. Za pomocą interaktywnej strony mieszkańcy mają możliwość aktualizacji danych na mapie. Mogą przekazywać informacje o zagrożenia występujących w ich najbliższym rejonie. Później te sygnały będą weryfikowane przez funkcjonariuszy i jeżeli okażą się, że są one prawdziwe, zostaną wprowadzone na mapę.
Na Mapie Zagrożeń Bezpieczeństwa przede wszystkim znajdują się informacje o przestępstwach najbardziej uciążliwych społecznie. Chodzi o kradzieże, kradzieże z włamaniem, rozboje, wymuszenia, bójki czy pobicia. Poza tym będą też informacje o przestępstwach na tle seksualnym, narkotykowych, przestępczości nieletnich, ale też wybrane kategorie przestępstw gospodarczych, informacje o zagrożeniach w ruchu drogowym i wypadkach.
Krajowa Mapa Zagrożeń Bezpieczeństwa jest dostępna m.in. na stronie Komendy Stołecznej Policji. Ma ona pozwolić na podniesienie poziomu bezpieczeństwa w miejscach wskazanych przez mieszkańców regionu.
Letnie zagrożenia pożary, burze, powodzie - jak się przygotować
Jak się przygotować i zadbać o bezpieczeństwo?
Lato kojarzy się z urlopem, wypoczynkiem i słońcem. Ale to też czas najczęstszych zagrożeń pogodowych i środowiskowych. Wysokie temperatury, gwałtowne burze czy intensywne opady to nie tylko niewygoda – to realne niebezpieczeństwo dla zdrowia, życia i mienia.
Dlatego warto wiedzieć:
Jak rozpoznać zagrożenie, co przygotować i jak się zachować, gdy sytuacja się pogarsza?
1. Pożary – największe zagrożenie suchych dni
Co sprzyja pożarom latem?
- wysuszone łąki i lasy,
- nieuwaga ludzi: ogniska, pety, grille,
- susza i upały.
Jak się chronić?
1. Nie rozpalaj ognisk w lesie ani 100 m od niego
2. Nie zostawiaj niedopałków – nawet „zgaszonych”
3. Nie grilluj przy silnym wietrze
4. Jeśli widzisz dym – dzwoń 112
2. Burze – szybko nadchodzą, potrafią zaskoczyć
Zagrożenia podczas burz:
- porażenie piorunem,
- silny wiatr (łamane drzewa, zerwane dachy),
- grad, lokalne podtopienia.
Jak się przygotować?
1. Śledź komunikaty IMGW i RCB
2. Odłącz urządzenia elektryczne od prądu
3. Usuń z balkonów/ogrodu luźne przedmioty
4. Nie parkuj pod drzewami
5. Nie wychodź na otwartą przestrzeń – szukaj schronienia
3. Powodzie i podtopienia – nie tylko przy rzekach
Kiedy grozi zalanie?
- przy gwałtownych opadach deszczu (np. „ulewy stulecia”),
- przy burzach i zatkanych kanalizacjach,
- w rejonach górskich i nadrzecznych.
Jak się przygotować?
1. Sprawdź, czy mieszkasz w strefie zagrożonej (mapy powodziowe – gov.pl)
2. Przygotuj worki z piaskiem lub uszczelnienia (jeśli mieszkasz nisko)
3. Przenieś wartościowe rzeczy na wyższe piętra
4. Miej awaryjny plecak ewakuacyjny (woda, jedzenie, dokumenty, apteczka)
5. Nie przejeżdżaj autem przez zalane drogi!
Śledź alerty!
- Alert RCB (SMS) – automatyczne powiadomienia
- RSO (aplikacja) – regionalne komunikaty
- IMGW (prognozy) – ostrzeżenia meteo
Kryzys energetyczny – jak przygotować się na blackout?
Coraz częściej słyszymy o ryzyku kryzysu energetycznego – zarówno z powodu przeciążenia sieci, jak i zagrożeń zewnętrznych. Długotrwały brak prądu (tzw. blackout) może sparaliżować codzienne funkcjonowanie.
Co zrobić, by nie dać się zaskoczyć?
Czym jest blackout?
To rozległa, nagła i długotrwała przerwa w dostawie energii elektrycznej, często obejmująca całe województwa lub regiony. Blackout wpływa na:
- brak światła, ogrzewania i internetu,
- niedziałające bankomaty i terminale,
- niedostępność wody bieżącej (w przypadku braku pomp),
- zatrzymanie komunikacji i łączności.
Jak się przygotować?
Zapas energii:
- Powerbank (naładowany!), zapasowe baterie.
- Mała ładowarka solarna lub na korbkę.
- Latarki w każdym pokoju (z bateriami!).
Żywność i woda:
- Minimum 3-dniowy zapas wody pitnej – 2 litry/os./dzień.
- Produkty niewymagające gotowania: konserwy, batony, orzechy.
- Kuchenka turystyczna lub grill gazowy.
Informacja i łączność:
- Radio bateryjne lub z dynamem – do odbioru komunikatów.
- Lista ważnych numerów telefonów spisana na papierze.
Dom:
- Przegląd sprzętu – czy masz podstawowe narzędzia?
- Zabezpieczenie lodówki – unikaj częstego otwierania.
- W razie możliwości – agregat prądotwórczy.
Zachowaj spokój:
- Przekaż wiedzę domownikom.
- Miej plan alternatywnej komunikacji.
- Ustal miejsce spotkania w razie rozdzielenia.
